Vrijstelling van sociale bijdragen

Geldigheid: Wat hieronder volgt is geldig voor aanvragen ingediend vanaf 01/01/2015.
 
Wat? Je kan geheel of gedeeltelijk van de betaling van jouw bijdragen vrijgesteld worden door de commissie voor vrijstelling van bijdragen. Dat is een speciale commissie die behoort tot de FOD Sociale Zekerheid. Je kan vrijstelling krijgen voor één of meerdere kwartalen. Deze vrijstelling omvat zowel de bijdragen als de verhogingen wegens laattijdige betaling.
Je dient te bewijzen dat je behoeftig bent of die toestand benadert.De commissie houdt rekening met je persoonlijke lasten en inkomsten en van iedereen die met je samenwoont. Voor minderjarigen die met je  samenwonen, moet je geen inkomsten of schulden vermelden of bewijzen.
 
Voor welke bijdragen ?
Je kunt GEEN vrijstelling krijgen voor bijdragen tarief bijberoep.
Je sociale bijdragen mogen maximaal één jaar oud zijn op de datum van jouw aanvraag. Daarna is het te laat voor vrijstelling.
Vraag je bijvoorbeeld op 20 juli 2017 een vrijstelling aan, dan kan deze maar betrekking hebben op het 2de kwartaal van 2016 tot en met het 2de kwartaal van 2017. (Je vult het  lopende kwartaal in en telt dan nog eens 4 kwartalen terug).
Je kan geen afzonderlijke aanvraag indienen voor de regularisatiebijdragen.
( Regularisatiebijdragen ontstaan als het inkomen waarop je voorlopige bijdragen berekend werd, kleiner was dan het inkomen dat de belastingen vaststelt over datzelfde jaar.) De regularisatiebijdragen worden in principe automatisch mee vrijgesteld, tenzij het werkelijk inkomen van het bijdragejaar waarin de vrijgestelde kwartaalbijdragen gelegen zijn, te hoog zou zijn.
Als het door de fiscus vastgestelde inkomen te hoog is, of te zwaar afwijkt van het in de aanvraag vermelde inkomen, wordt de vrijstelling volledig geannuleerd; ook voor de voorlopige bijdragen. Meer detail staat op formulier A.
 
Ook wat je al betaald hebt kan nog vrijgesteld worden. In zo'n geval krijg je je geld terug van je sociaal verzekeringsfonds of het vrijgekomen bedrag wordt afgetrokken van andere schulden. Wanneer de commissie volledige vrijstelling toestaat kan zij ook de bijdragen kwijtschelden over de kwartalen tussen aanvraag en beslissing. Vraag die ook aan als je geen snelle beterschap van je toestand verwacht.
 
Hoe? Je stuurt een volledig ingevuld en ondertekend  formulier A aangetekend op naar je sociaal verzekeringsfonds. Download hier een invulbaar formulier A in rtf-formaat. Het is al deels vooringevuld. Je kan het formulier ook aanvragen bij je sociaal verzekeringsfonds. In dat geval moet je het formulier binnen de 30 dagen aangetekend terugsturen. Doe je dit niet dan is je aanvraag ongeldig.

Je kan niet in beroep gaan of een herziening van je aanvraag krijgen.

Zelfstandigen die werken in een vennootschap moeten er rekening mee houden dat als ze vrijstelling krijgen in persoonlijke naam, de (vrijgestelde) bijdragen onverminderd opgeëist zullen worden van zijn/haar vennootschap. Als de vennootschap ook niet kan betalen moet ze een speciale aanvraag voor vrijstelling indienen maar zal dat apart moeten aanvragen. In vaktaal heet dat een aanvraag tot "ontheffing solidiaire aansprakelijkheid" van de rechtspersoon.. Die kun je downloaden via vorige link.
 
Let op:
  • Volg de instructies op het formulier nauwgezet op. Alle rubrieken van het formulier A moeten volledig ingevuld worden. Dit betekent dat als je ergens geen “neen” of “ja” aanvinkt  de aanvraag onvolledig is en zelfs niet zal worden voorgeleg aan de CVB. Of als het inkomen € 0 is, dan moet effectief “0” geschreven worden. Of als bv bij onroerende goederen “ja” wordt aangevinkt, dan moet de toelichting  zijn ingevuld.
  • Nadat je het formulier A aangetekend opgestuurd hebt naar je sociaal verzekeringsfonds mag je daar niets meer aan wijzigen. Enkel voor de bijlagen (bewijsstukken of schuldenlijst) geldt dat ze achteraf nog mag overmaken.
  • Als startende zelfstandige kan je pas een vrijstelling aanvragen vanaf het 5de kwartaal. Voor de eerste 4 kwartalen heb je dan vanaf het 5de tot en met het 8ste kwartaal van aansluiting tijd om een aanvraag in te dienen.  Een zelfstandige die na (bijvoorbeeld) 3 kwartalen stopt kan de aanvraag onmiddellijk indienen.
  • De kwartalen waarvoor je vrijstelling hebt gekregen leveren geen pensioenrechten op. Vrijgestelde kwartalen tellen wel mee voor je ziekteverzekering. Sedert 1/1/17  moet je minstens 4 kwartalen effectief betaald hebben (in de laatste 4 jaar) om overbruggingsrecht te krijgen. Vrijstelling betekent dat je misschien geen recht hebt op overbruggingsrecht.
  • Het duurt meestal tussen de 6 en 9 maanden vooraleer de Commissie een beslissing heeft genomen. Als je volledig vastzit zonder snelle vrijstelling, contacteer Dyzo of je OCMW.
  • Als je (na maanden wachten) verneemt dat je aanvraag geweigerd werd, ben je ook de verhogingen wegens laattijdige betaling verschuldigd. Weet dat je voor die verhogingen een aanvraag kwijtschelding van verhogingen wegens laattijdigheid kunt doen.
  • Op het formulier A wordt gevraagd naar het inkomen van het jaar van de aanvraag en naar het inkomen van het jaar voordien. Als je dat niet invult, zal de commissie de aanvraag afwijzen. 
  • Als je aanvraag behandeld wordt als “zonder voorwerp” kan je een heraanvraag indienen. Als de aanvraag “geweigerd” wordt is de beslissing definitief.

Conclusie: deze vrijstelling is door strenge regels in feite voorbehouden voor behoeftige zelfstandigen die hun administratie goed op orde hebben, hun toekomstige verplichtingen tijdig inschatten en daar gepast op reageren. Met andere woorden: onwetendheid wordt hier streng afgestraft, ook al gaat het om behoorlijk ingewikkelde regels die vaak veranderen. Vraag dus snel hulp.

Vijf voor twaalf Menulink: